حمام کردشت جلفا
کردشت ؛ یادگاری ارزشمند در کرانه ارس
مجموعه کردشت یکی از زیباترین نمونههای معماری ایرانی و جاذبههای تاریخی استان آذربایجان شرقی است که در روستای کردشت و در جوار شهرستان جلفا قرار دارد.
روستای زیبا و تاریخی کردشت از توابع شهرستان جلفا محسوب میشود و میزبان یکی از جاذبههای تاریخی و گردشگری آذربایجان شرقی، مجموعه کردشت است که بسیاری از گردشگران در سفر به تبریز برای بازدید از این اثر منحصربهفرد به این منطقه سفر میکنند. گفتنی است مجموعه کردشت جلفا از جمله بناهای طرح ملی پرديسان بهشمار میرود که زير نظر سازمان ميراث فرهنگی، صنايع دستی و گردشگری استان آذربايجان شرقی مرمت و بازسازی شده است. این مجموعه بینظیر شامل ۸ بنای مهم از جمله حمام بزرگ، حمام کوچک، مسجد غریب، دیوانخانه، یخچال، قلعه منسوب به عباس میرزا و ساخلو (پادگان نظامی) است.
کردشت (کوردش یا کوردشت) از جمله نامهای رایج در منطقه جلفا بوده و کلمه «کور» در زبان ترکی به معنای بزرگ، پر و حجیم است. این روستا از نظر استراتژیکی نقش مهمی در تاریخ ایران ایفا کرده و شاهد رشادتهای ایرانیان در جنگهای ایران و روسیه در دوره قاجار بوده است. علاوه بر این، عباس میرزا، ولیعهد قاجار، این منطقه را بهعنوان پایگاه خود در برابر ارتش روس انتخاب کرد و به مقابله با تجاوز آنها پرداخت. بر اساس متون تاریخی این مجموعه نیز به دستور وی در همین دوران بنا شد و دارای ۸ عمارت تاریخی است که از معروفترین آنها میتوان به حمام و قلعه کردشت اشاره کرد.
تاریخچه حمام تاریخی کردشت:
حمام کردشت در زمان سلطنت شاه عباس صفوی و به دستور وی احداث گردید. این بنا در دورهٔ صفویه حمام خانی بود و فقط پادشاهان حق استفاده از آن را داشتند؛ ولی پس از دورهٔ صفویه و در آغاز دورهٔ قاجاریه، این بنا به دستور پادشاه وقت (آقا محمدخان قاجار) تغییراتی را به خود دید و از آن پس برای استفادهٔ عموم مردم دایر گردید. اما پس از گذشت چندین سال و به دلیل رسیدگی نشدن به این حمام، این بنا در معرض تخریب قرار گرفت و مردم دیگر از آن استفاده نکردند و این حمام به حمامی متروکه مبدل گشت. پس از این تاریخ این بنا به یکی از ابنیهٔ تاریخی آذربایجان تبدیل شد و مورد بازدید علاقهمندان قرار گرفت. این حمام به لحاظ آهک بریهای موجود شایان اهمیت و توجه خاصی است.
جهت ورود به آن ابتدا توسط پله به هشتی اولی و بعد با هشت پله به سر بینه یا رختکن وارد میشویم رختکن یا سربینه به صورت هشت ضلعی است که بتوسط هشت ستون هشت ضلعی دیگر سقف یا گنبد محل فوق نگهداری میشود.
سرستونهای فوق دارای فرمنس کاری است که به وسیلهٔ سرب به ساونی متصل است رختکن بتوسط راهروئی و هشت ضلعی دیگر به خزینه متصل است دو توالت و یک حوضچه آب در قسمت چپ مثلثی واقع است در خزینه یا گرمخانه دارای چهار ستون و دو حوض وجود دارد که آب آن بتوسط کانالی از محل جوش آب به آنها هدایت میشده روشنایی حمام مزبور تنها از روزنههای بالا سقف برده و محل جوش آب از میان فلزی آلیاژ مشهور به هفت جوش تهیه شدهاست.
این اثر طی پنج سال اخیر بتوسط سازمان میراث فرهنگی استان آذربایجانشرقی در حال تعمیر و مرمت و بازسازی است.
امروزه نیز سالانه هزاران نفر از گردشگران از این بنا بازدید مینمایند و این بنا به بنایی مشهور تبدیل شدهاست.
قدمت حمام کردشت:
قدمت این بنا به اواسط دورهٔ صفویه و زمان سلطنت شاه عباس صفوی (سومین و قدرتمندترین پادشاه صفوی) میرسد. این بنا در دورهٔ قاجاریه مرمت گردیدهاست و محل سکونت عباس میرزا پسر فتحعلی شاه قاجار بوده که با روسها در این منطقه جنگ می کرده و از آن به بعد به شکل فعلی باقیماندهاست. این مجموعه متعلق به خاندان خلفاء بودهاست که در سال۱۳۸۳ توسط میراث فرهنگی استان آذربایجان شرقی خریداری و به یک مجموعه تاریخی-تفریحی تبدیل شده است. اسناد متعلق به این مجموعه و باغات اطراف آن در زمان رضا شاه پهلوی و قبل از آن به نام اسماعيل خان (معروف به خانلار اقا در زبان تركي و بزرگ خاندان خلفا که در قید حیاط نیستن )ثبت شده بودهاست.
آدرس:
آدرس: شهرستان جلفا روستای کردشت
نظرات
0 نظر